واژه پادكست

اشاره:

پادكست جديدترين تكنولوژي توليد و نشر محتواي صوتي در اينترنت است. به وسيله پادكست مي‌توان صداي خود را در اينترنت منتشر كرد و مي‌تواند يك راديو آماتوري شخصي باشد.

واژه پادكست از طرف لغت‌نامه آمريكايي «آكسفورد» به عنوان واژه سال انتخاب شد. اين لغت نامه پادكست را اينطور معرفي كرده است: «برنامه‌اي راديويي كه ديجيتالي ضبط شده و براي دانلود و قرار دادن در دستگاه‌هاي شخصي پخش صدا در اينترنت گذاشته مي‌شود.»

در لغت نامه اينترنتي ويكي پديا هم در توضيح كلمه پادكست اينطور آمده است:

پادكست يا پادپخش يكي از روش‌هاي انتشار پرونده بر روي اينترنت و نام عمومي نوعي برنامه‌ آوايي است كه توسط كاربران معمولاً بر روي يك پخش كننده موسيقي ديجيتال و عموماً يك آي‌پاد به شكل يك فايل صوتي ساخته شده، با استفاده از اينترنت بر روي رايانه‌هاي خانگي و يا پخش‌كننده‌هاي ديجيتال پياده مي‌شود.

معادل فارسي پادكست

پادكست از تركيب دو واژه (Brodcast و Ipod) تشكيل شده است. آي پاد نام پخش كننده موسيقي شركت اپل است و برودكستينگ در زبان انگليسي به معناي انتشار است. از جمله معادل هاي پيشنهاد شده براي پادكست در فارسي "پادپخش" است كه تركيب كلمات آي پاد و پخش به عنوان معادل كست است وتركيب يك لغت فارسي وانگليسي است .واژه هاي وبلاگ صوتي، راديو اينترنتي و راديونت هم ازجمله لغات پيشنهادي براي معادل پادكست است كه هنوز در مورد هيچكدام اجماع وجود ندارد.

پادكست چيست

به زبان ساده‌تر پادكست از پيشرفته ترين و جديدترين سامانه هاي ارتباطي است و روشي براي انتشار محتواي الكترونيكي به وسيله صدا كه كاربران از طريق آن مي توانند ساخته هاي صوتي و كلامي خود را به شنوندگان، ارائه دهند كه از آن به وبلاگ صوتي هم ياد مي شود. وبه زبان ساده تر جديدترين تكنولوژي براي انتشار صوت بر روي شبكه اينترنت است. پادكست يك فايل چند رسانه اي است كه با استفاده از فيدهاي عمومي براي پخش صدا بر روي كامپيوترهاي شخصي وموبايل، بر روي اينترنت فرستاده مي شود. براي گوش كردن به پادكست شما درابتدا نرم افزارهاي خاصي را بر روي سيستم تان نصب مي كنيد، بعد نام و آدرس پادكست‌هاي مورد علاقه‌تان را به اين نرم‌افزار مي‌دهيد و هنگامي كه شما به اينترنت متصل مي‌ِشويد اين نرم‌افزار به طور اتوماتيك به آدرس پادكست‌هاي مورد علاقه شما سرمي‌زند و هر كدام كه به روز شده باشند، فايل صوتي مروبط به آن را بر روي سيستم شما دانلود مي‌كند و در پايان فايل‌هاي صوتي جديد را داخل دستگاه پخش موسيقي آي پاد شما مي‌ريزد. اين فرايند پس از مرحله اوليه تنظيمات كاملاً به طور اتوماتيك اتفاق مي‌افتد و شما در هر زمان بدون نياز به اتصال به اينترنت يا دسترسي به دستگاه كامپيوتر فقط به دستگاه پخش موسيقي مي‌توانيد پادكست‌هاي جديد را گوش كنيد.

كاربردهاي پادكست‌

در سايت اولين شبكه پادكستينگ فارسي (http://www.podcast.ir) موارد زير به عنوان كاربرهاي پادكست‌ برشمرده شده است:

1- ايجاد ايستگاههاي راديويي اينترنتي شخصي با كمترين هزينه و توسط يك دستگاه رايانه شخصي.

2- آموزش الكترونيكي و غير حضوري در مواردي كه احتياج به توضيح شفاهي وجود دارد.

3- كتاب خواني، شعر و شاعري، پخش موسيقي، تبليغ خدمات و محصولات، ارتباطات مردمي و روابط عمومي، رپورتاژ و گزارشگري، توليد برنامه‌هاي تفريحي و سرگرم‌كننده از قبيل جوك و لطيفه، فال، قصه‌گويي و آموزش براي كودكان.

4-ساخت وبلاگهاي صوتي كه در آن وبلاگ نويس بجاي نوشتن مطالب شخصي در اينترنت با مخاطبين خود حرف مي‌زند و صداي ضبط شده را روي وبلاگ قرار مي‌دهد.

محبوبيت جهاني پادكست

‌

در سال 2005 ميلادي ناسا صداي يكي از فضانوردان اين سازمان را كه در جريان يك سفر فضايي ضبط شده بود به شكل پادكست‌ روي سايت قرار داد. در جريان سفر شاتل ديسكاوري به دور كره زمين، استيو رابينسون از سرنشينان شاتل فضايي يك پيام چند دقيقه‌اي از صداي خودش ضبط كرد كه چند روز اين پيام به شكل پادكست‌ بر روي سايت ناسا قرار گرفت.

در بين سياستمداران هم يك سناتور دموكرات آمريكايي يك پادكست‌ شخصي راه اندازي كرد و به دنبال آن بود كه كاخ سفيد هم تعدادي از سخنراني‌هاي جرج بوش را به صورت پادكست روي سايت رياست جمهوري قرارداد. سايت بي‌بي‌سي هم بخشي از برنامه هاي خود را در قالب بادكست ارائه مي‌دهد كه برنامه فارسي روز هفتم هم از جمله اين برنامه هاست.

شركت آي بي‌ام (IBM) هم به تهيه و ارائه پادكست‌ در سايت خود روي آورده است به جز اين ها شركت‌هاي جنرال موتورز و پپسي كولا هم به ارائه پادكست‌ اقدام كرده‌اند. و حتي سرويس ياهو هم موتور جست و جوي مخصوص براي جست و جوي فايل هاي صوتي و پادكست‌ ها راه‌اندازي كرده است.

چگونه يك پادكست داشته باشيم

مرحله اول راه اندازي پادكست ضبط برنامه است. شما مي توانيد با كمك يك دستگاه ضبط صداي ديجيتال (Voice Recorder) صداي خود را ضبط كنيد. پس از ضبط صدا يا به وسيله نرم افزار هاي ويرايش صدا، صداي خود را ويرايش كنيد و احيانا به آن موسيقي يا صداهاي ديگري بيافزاييد از جمله اين نرم افزارهاي حرفه اي ويرايش صدا سوند فورژ(Sondforge) و كول اديت (Cooledit) هستند كه از آن ها براي ويرايش برنامه هاي حرفه اي راديوئي هم استفاده مي شود. البته حتي شما احتياج به اين نرم افزارهاي حرفه اي نداريد و مي توانيد يك نرم افزار رايگان وساده تر از اينترنت قابل دريافت است. پس از تهيه فايل (mpt) شما بايد فايل (RSS) هم براي پادكست تان تهيه كنيد. با حاضر شدن فايل ها شما بايد آن ها را در فضايي مناسب در اينترنت قرار دهيد تا براي ديگران هم قابل دسترسي باشد.

نكات مهم در تهيه پادكست

در تهيه يك پادكست خوب بايد نكاتي را رعايت كنيد كه در ذيل به آن ها مي پردازيم:

1- چيزي براي گفتن داشته باشيد. شما حتما مي توانيد براي يك ساعت صحبت كنيد و از هر دري چيزي بگوييد.

2- آمادگي داشته باشيد. قبل از شروع، يادداشت هاي خود را آماده كنيد. اگر قرار است با كسي مصاحبه كنيد، سوال هاي خود را از قبل بنويسيد.

3- كوتاه وساده بگوييد. پادكست هاي زيادي هستند كه سعي مي كنند يك يا نيم ساعت را به هر شكل وبا هر مطلبي پر كنند. امكان گوش كردن به پادكست هاي شما با كوتاه كردن آنها بيشتر خواهد شد و اين به اين معنا نيست كه پادكست هاي يك ساعته مناسب نيست. ولي شروع كار كه هنوز شنوندگان با شما آشنايي ندارند ودر واقع قرار است وقت خود را براي شنيدن صحبت هاي يك نفر جديد صرف كنند ،20 تا 30دقيقه مناسب تر است.

4- تميز كار كنيد. از ابزارهاي مناسب براي ضبط صدا استفاده كنيد. شنوندگان عادت به گوش دادن به كيفيت خوب راديو كرده اند و اگر صداي شما شبيه ضبط صدا در يك حمام باشد، قطعا گوش نخواهند داد. نحوه توليد و ويرايش پادكست را ياد بگيريد. در زمان مصاحبه حرف گوينده را قطع نكنيد. بايد بدانيد چه زمان شما بايد صحبت كنيد و چه زمان مصاحبه شونده.

5- خودتان باشيد. اگر واقعا يك ژورناليست سر شناس ويا يك گوينده راديو نباشيد، ممكن نيست بتوانيد چنين موضوعي را به شنونده با تقليد، تلقين كنيد. سعي در تقليد صدا و يا صحبت در مورد موضوعاتي كه اطلاعي از آن نداريد نكنيد. حتي اگر موضوع سرگرم كننده باشد.

6- منحصر به فرد باشيد. پادكست هاي معروف با شنوندگان زياد، آنهايي هستند كه منحصر به فرد و اصل هستند. مردم به موضوعات كپي برداري شده شما از سايرين، گوش نخواهند كرد. ولي اگر منحصر به فرد باشيد، شنونده هاي خاص خود را خواهيد داشت. توليد پادكست مثل نوشتن، نياز به خلاقيت دارد.

7- برنامه دقيق و سرفصل مطالب پادكست خود را ارائه كنيد. در اين صورت شنوندگان از قبل مي دانند كه به چه چيزي ودر چه زماني قرار است گوش دهند. نرم افزارهاي توليد و استفاده از پادكست جديد حتي امكان بخش بندي برنامه ها را به شما مي دهند كه اين موضوع در ساختمندي برنامه هاي شما موثر است.

8- از موسيقي براي پر كردن زمان استفاده نكنيد. اگر قرار است در برنامه هاي خود از موزيك استفاده كنيد، از آن فقط به عنوان موزيك ونه براي پر كردن زمان استفاده كنيد. در انتخاب موزيك نيز دقت كنيد كه مناسب برنامه شما باشد واز موزيك هاي نا مناسب و ناهنجار استفاده نكنيد.

در مجموع توليد پادكست مانند توليد محتواي كيفي ديگر مانند متن، موزيك، فيلم و غيره است. در توليد پادكست بايد از ابتكار، خلاقيت و اصالت استفاده كنيد تا شنوندگان خاص خود را پيدا كنيد. براي بقا در اين عرصه كاري كنيد كه مردم هر بار با ولع خاصي به سراغ شما بيايند.

كاربردهاي پادكست در روابط عمومي ها

امروزه سازمان ها و شركت هاي تجاري در سراسر دنيا براي دسترسي مستقيم به مشتريان خود، پادكست را به رسانه هاي سازماني خود مي افزايند. پادكست پديده اي نوين و ابزاري عالي در روابط عمومي ها است و رسانه اي كه مي تواند روابط عمومي خلاقي را طراحي كند. همانطور كه مي دانيد كارشناسان روابط عمومي چهره شركت و سازمان محسوب مي شوند، يعني مسئوليت اطلاع رساني، تصوير سازي و غيره را بعهده دارند. در اينجا ابزار قدرتمند جديدي وجود دارد كه به اين چهره صدا مي بخشد و صدا بيش از متن صرف موثر است، بنابراين اين رسانه نه تنها قدرتمند است، بلكه كاربرد آن آسان وگستردگي آن بيش از هر رسانه موجود ديگر است وبه ميزان قابل توجهي در هزينه ها صرفه جويي مي كند و مي توان گفت رسانه اي است كه اثر بخشي يك پيام راديويي را افزايش مي دهد. اما نكته مهم اين است كه به هنگام پخش برنامه راديويي يا تلويزيوني شما از تعداد شنوندگان و بينندگان اطلاع دقيق نداريد اما با پادكست مي توان از تعداد دقيق ذخيره شدن برنامه خود توسط افراد مطلع شويد. حتي مي دانيد مخاطبين شما از چه مناطقي هستند و بدين ترتيب مي توانيد برنامه خود را مرتبا بهبود بخشيده و به انتظارات مخاطبين خود پاسخ دهيد و نه تنها براي دنياي خارج بلكه مي توانيد دامنه آن را گسترش دهيد. همچنين مي توانيد از آن براي ارتباط از راه دور ميان شعب مختلف سازمان خود استفاده كنيد. و در بعضي موارد مي تواند كانال جديدي براي درآمد زايي باشد. و مزيت آن براي شركت ها اسپانسر كردن پادكست هاي ديگر است. مثلا فرستادن آگهي روي پادكست هاي ديگر، مانند يك آگهي 30 ثانيه اي.

نتيجه گيري

پادكست به عنوان تكنولوژي نوين در عرصه ارتباطات يك رسانه محسوب مي شود كه مي تواند سرويس هاي خوبي علمي، آموزشي، تخصصي و سرگرمي و... را ارائه دهد. اما حس شنوايي كه جز مهمترين حواس انسان محسوب مي شود كه به وسيله آن بسياري از نيازهاي ارتباطي انسان را برآورده مي سازد و اطلاعاتي كه مورد نياز مخاطبان است را به صورت شنيداري در اختيارآن ها مي گذارد. پادكست با تكثر صدا مي تواند صداهاي خاموشي كه قبلا قابل شنيدن نبودن از جمله گروه هاي محروم وستمديده، مخالفان و حتي صداهاي جديدي را به گوش همگان برساند. تكثر صدا تكثر رسانه اي را در پيش دارد كه منجر به گسترش عرصه عمومي مي شود. از طرفي استمرار، كيفيت و تنوع در اين رسانه بسيار مهم تلقي مي شود، به خصوص براي روابط عمومي ها كه وظيفه خبري و اطلاع رساني را به عهده دارند، مي تواند اين پديده پررنگ تر جلوه نمايد كه رسيدن به اين فضاي مطلوب راه طولاني ولي اميد بخشي رادر پي دارد.

منابع

1- بشاش، محمود، 1384، هشت نكته مهم در تهيه پادكست، "دنياي كامپيوتر و ارتباطات"، سال پنجم، شماره41، ص 40

2- مولايي، محمد مهدي، 1384، "اينجا پادكست، صداي ما را از اينترنت مي شنويد"، دنياي كامپيوتر و ارتباطات، سال پنجم، شماره 40، ص 46

3- مولايي،محمد مهدي، 1384، "چطور يك پادكست داشته باشيم"، دنياي كامپيوتر و ارتباطات، سال پنجم، شماره41، ص 40

4- هدايي، زردشت، 1384، "خودتان پادكست بسازيد"، ماهنامه شبكه، شماره 71، ص120

5- موسسه كارگزار روابط عمومي، آبان 1385، انقلاب تازه در روابط عمومي

http://www.sohail2d.com/content/view/220/2

http://www.ictir.net/content/news/1241

http://www.rcc.ir/sm/index.php?option=com_content&task=blogcategory=78itemid=32

http://www.shabakeh-mag.com/artiches/show.aspx?n=10020347

تهیه مقاله : سهيلا ذكايي - كارشناس ارشد علوم ارتباطات مدرس دانشگاه

(http://zoka.blogfa.com)